Ton en Pieter's Homepage (bijgewerkt: 18 jan 2000)
   
Reisverslag Argentinie, Bolivia en Chili
 






van 24 september t/m 25 oktober 1996
Ton van Brakel , Pieter Pelders

DINSDAG 24 SEPTEMBER 1996

Om 15.25 uur vertrokken we naar Schiphol. We zijn op station Oss in de trein gestapt en hebben hiervoor een 1e klas kaartje gekocht omdat we dachten dat het in de spits naar Amsterdam wel eens erg druk in de trein zou kunnen zijn. Op station Amsterdam CS zijn we op 17.00 uur overgestapt op de stoptrein richting Schiphol alwaar we om 17.25 uur arriveerden. Van onze 1e klas ticket hebben we geen spijt want het was na Amsterdam beredruk in de trein. We zijn dus nu op Schiphol beland en zoeken onze balie voor het inchecken. Na het inchecken hebben we in de duty-free shop inkopen gedaan. We hadden het volgende aangeschaft voor het begin van onze vakantie: 1 slof Camel filter, 1 doos sigaartjes, 1 fles Absolut Wodka Citroen, en 1 fles Bacardi Limon. Hierna hebben we nog een tijdje doorgebracht op de vertrekterminal alwaar we de ex-topman van Fokker, namelijk van Schaijk, zagen die flink stond te bellen en ook op onze vlucht SR 791 zat naar Zurich. Om 20.55 uur vertrok ons vliegtuig van Swiss Air naar Zurich. De vlucht gaat voorspoedig, en Amsterdam en Zurich zien er 's nachts toch heel anders uit dan overdag. We ontmoeten ook een Nederlander in het vliegtuig die naar Chili vliegt, om daar te werken in de tuinbouwtechniek. Hij probeert de mensen aldaar enige kunde bij te brengen om alles zo goed mogelijk te kunnen verbouwen. Om 22.15 uur landen we op het vliegveld van Z|rich waarna we ons naar de transit begeven. We hoeven niet zo lang te wachten want vlucht SR 144 vertrekt om 22.45 uur al naar Sao Paolo, en vandaar naar Buenos Aires en Santiago de Chili. Tijdens de vlucht krijgen we een travestietenfilm te zien van Robin Williams. Ik vind er niks aan en probeer wat te slapen, maar het valt wel mee om mijn ogen dicht te doen, maar om ze dicht te houden dat is een ander verhaal. Daarna krijgen we een film van Tom Cruise, Mission Impossible, dit is wel een mooie film, maar dan val ik helaas toch in slaap. Ondertussen hebben we in het vliegtuig al twee diners gehad en heb ik al diverse cocktails (Grant Whisky met Cola light, Bloody Mary) op om zo aan de jet-lag te kunnen ontsnappen.

WOENSDAG 25 SEPTEMBER 1996

We landden in het donker en in stromende regen in Sao Paolo, alwaar ik mijn transitkaart misloop, doch na wat geduld en wat vraagjes is dit ook weer voor elkaar. De landing in Sao Paolo was niet zo best, maar het zal wel aan het regenweer en de slechte baan liggen. Dit verhaal zit ik nu te schrijven achter in het vliegtuig, vlakbij de toiletten op de stoel van de stewardess. De vliegtuigstoelen geven slechte steun aan de rug en bovendien zitten de armleuningen voor mij veel te laag. We krijgen de mededeling dat we nog 45 minuten moeten vliegen voor we in Buenos Aires zijn. Tijdens het schrijven van dit dagboek raak ik achter in het vliegtuig in gesprek met een Zwitserse journalist uit Schaffhausen, die momenteel in Buenos Aires werkt. De landing in Argentini verloopt veel beter dan die in Brazilie. Onze bagage komt er natuurlijk weer als laatste uit. We zijn dan al langs de douane geweest voor een visum, waarna we ons naar de uitgang begeven van de aankomstterminal. Het is er een drukte van jewelste, overal staan tientallen mensen met naambordjes en de taxichauffeurs laten hun vergunning zien en vragen of ze ons weg kunnen brengen. We weigeren beleefd, maar resoluut. Pieter gaat naar de bank om alvast een travellercheque in te wisselen en komt dan ook terug met twee buskaartjes naar het centrum van Buenos Aires met een busje van Leon Manuel Tienda. Bij de 1e stop van het busje in Buenos Aires, vlak voor hun kantoortje, zijn we nog blijven zitten maar bij de 2e stop bij het spoorwegstation besloten we om toch maar uit te stappen, op zoek naar Hotel O'Rei. Onderweg naar het hotel kwamen we met onze zwaar bepakte rugzakken weer langs het kantoortje van LMT waar onze bus het eerst was gestopt. Over een omweg gesproken, en wat een kaartlezer is die man. We komen even later bij een drukke, grote straat terecht waar we op een bankje wat uit zitten te puffen en het verkeer alvast in ogenschouw kunnen nemen. We lopen daarna verder, en na enkele straten bereiken we de straat Lavalle, waar ons hotel zich bevindt. We checken in en we nemen een kamer aan de voorzijde met balkon en douche voor 30 $ per dag en installeren ons. Hierna gaan we de stad in, en we bevinden ons al meteen in een van de drukste voetgangersstraten van Buenos Aires, namelijk Lavalle en Florida. We zitten midden in een druk gedeelte van het centrum, waar het leven tot in de kleine uurtjes doorgaat. Tijdens onze wandeling kwamen we terecht bij Aereolinas Argentinas, waar we de tickets naar Rio Gallegos hebben gekocht. Deze tickets kostten ons 188 $ per stuk. Maar voor deze prijs zitten we al erg zuidelijk in het continent Zuid-Amerika. Hierna hebben we een klein menu naar binnen gewerkt bij de Burger King en tevens een potje geschaakt. Hierna moesten we echter weer terug naar het kantoor van de vliegtuigmaatschappij Aereolineas Argentinas om te vragen op welk vliegveld ons vliegtuig zal vertrekken. Dat kan op het internationale vliegveld Ezeiza of het nationale vliegveld Aereopuerto zijn. We moesten dus voor de vlucht naar Rio Gallegos ons melden bij Aereopuerto. Onderweg was bij een bank op een groot beeldscherm de sportzender ESPN te zien. Ze zonden daar in de middag de wedstrijd Ajax - Grasshoppers live uit. In de rust zijn we daarom snel bij de vliegtuigmaatschappij gaan vragen welk vliegveld we dus moesten hebben, waarna we ons haastten om de tweede helft van de wedstrijd te kunnen volgen. Hierna gingen we weer naar het hotel, om onze Wodka Citroen, Bacardi Limon en de sigaartjes uit te proberen. Dit deden we op ons balkonnetje, waar we onze stoelen en tafel op hadden gezet en zo ons als het ware op een terrasje bevonden en de mensen onder ons voorbij flaneerden. Na een tijdje begon onze maag te knorren, en gingen we op zoek naar het restaurant Chinquiles om eens lekker Argentijns te gaan eten. Onderweg hebben we ook enkele gebouwen gezien zoals o.a. de obelisk en Theatro Colon. Hierna kwam ook de brandweer met loeiende sirenes even langs om een klein metrobrandje te blussen. We hadden het restaurant snel gevonden, maar om 20.00 uur is er nog geen Argentijn te vinden in het restaurant. Daarom hebben we wat verderop in een cafeetje op de hoek een pilsje gepakt om zo de bevolking wat te bekijken en hoe alles reilt en zeilt op straat. Daarna zijn we weer naar het restaurant gegaan, waar het weer wat drukker is geworden, en we stappen ook naar binnen. We hebben biefstuk op, met salade van tomaat , sla en ui met friet en een lekkere rosi, Colon Rosado. Hierna zijn we weer terug gegaan naar ons hotel, waar we meteen zijn gaan slapen, omdat het voor ons gevoel nu 3.00 uur middernacht is, terwijl het in Buenos Aires in werkelijkheid 22.00 uur lokale tijd is.

DONDERDAG 26 SEPTEMBER 1996

4S morgens om 9.00 uur opgestaan en gedoucht (met de stripper het water binnenskamers gehouden) waarna we weer de stad ingingen, om de verschillende wijken te voet te bezichtigen en onderweg ook nog diverse lekkere zoete broodjes en croissants te kopen voor 2.70 $, en nog wat frisdrank en grapefruitsap. Dit hebben we opgegeten op de Plaza de Congreso en het kleine Plaza de Mayo. Daarna zijn we in de buurt even naar een grote supermarkt geweest, waarna we met de metro (uit het Wilde Westen) naar de grote Plaza de Mayo gingen, alwaar we midden in een landelijke staking belanden. Nu geen dwaze moeders, maar stakende arbeiders, getrommel, geknal van vuurwerk dat weer terugslaat door de hoge bebouwing en de geluidsinstallatie wordt terstond ook nog even getest op zijn maximale volume. Hierna drinken we onze yoghurt op, en kijken naar de hoeveelheid mensen op het plein, en het wordt er steeds drukker. We zitten aan de rand van het plein, op het gras, en de geur van de gebrande pinda's met chocolade dringt ook tot ons door. We hebben hier een tijdje alles zitten bekijken en ook nog oordopjes ingedaan tegen de geluidsboxen. We besluiten om maar weer eens verder te lopen voor de vlam in de pan slaat. We lopen dan verder door de stad, en komen overal weer demonstrerende groepen tegen, met veel getrommel en luidruchtig knalvuurwerk. Door de wind vliegen alle uitgedeelde biljetten door de straten heen. Alle winkels zijn dicht, en de meeste cafis ook allemaal, een enkele uitzondering daargelaten. Het begint een beetje op een spookstad te lijken als je door die lege straten wandelt, maar dan plots kom je weer een demonstrerende groep tegen. We lopen weer verder , maar wel de verkeerde richting op en de demonstranten die we zien, verspreiden zich nog steeds gestaag door de stad, allemaal op weg naar de Plaza de Mayo, waar zich nu tienduizenden demonstranten bevinden en een enkele dwaze moeder. Sommige demonstranten beginnen zich vreemd te gedragen, en als we er enkele passeren, schooien ze om geld en wordt een grote plastic bierfles vol bier over ons heen gegooid. De zakenman die voor ons liep, raakte zo ook wat spullen kwijt maar kreeg het merendeel toch weer terug. Als blijkt dat we helemaal verkeerd gelopen zijn, besluiten we om toch de metro maar te pakken want anders schiet het niet erg op. Sommige metrostations blijken erg mooi tegelwerk te hebben. We gaan weer naar ons hotel terug, voor een longdrinkmix en wat spelletjes. We besluiten om niet bij Chinquiles te gaan eten omdat het zo veel te duur gaat worden. We besluiten om ergens anders heen te gaan, echter sommige restaurants zijn nu weer te goedkoop dus besluiten we om bij restaurant Don Pipon te gaan eten. We bestellen beiden een kotelet met friet en gemixte salade en een karafje vino tinto. Dit diner kostte ons het bedrag van $ 15,50. Er werken op het moment 4 obers en een kassier. Ze doen meestal niet veel, en eentje kijkt toch wel nors. We gaan weer naar hotel O`Rei, en doen eerst even nog wat videospelletjes bij een van de automatenhallen op Lavalle. Het zijn allemaal grote speelhallen en er zijn er toch wel erg veel. We slenteren nog wat rond, het huisvuil wordt overal buiten gezet, maar is echter de volgende dag nog niet opgeruimd.

VRIJDAG 27 SEPTEMBER 1996

We staan om 9.00 uur op en nemen eerst een douche. Het water hebben we weer met de stripper naar het putje toe geveegd zodat het niet door de houten treeplank ging en onze slaapkamer droog bleef. We gaan weer naar Manuel Leon Tienda, om nu een privebusje te regelen dat ons naar het nationale vliegveld Aeropuerto toe brengt om zodoende morgen per vliegtuig naar het zuidelijke Rio Gallegos te vertrekken. We gaan daarna naar ASATEJ(RAAJ), een reisbureau waar een knap vrouwtje met weinig tijd ons adviseert om meteen door te reizen naar El Calafate, omdat Rio Gallegos in feite maar een slaapstadje is. Ze geeft ons het advies met betrekking tot het jeugdhotel en een excursie naar de grote gletsjer Perito Moreno. Hierna gaan we naar het treinstation Retiro en kopen daar een retourtje naar Tigre, een slaapstadje van Buenos Aires met een eigen haven, en het retourtje kost $1.30 wat niet erg veel is als je bedenkt dat de af te leggen afstand in totaal 70 kilometer is. We stoppen onderweg wel bij een 15-tal stationnetjes maar het eindstation, het station van Tigre zelf is toch wel het mooiste. Het is in april 1995 gebouwd en ziet er schitterend uit. Ook van binnen, met zijn houten vakwerk spanten. Het regent nu al onophoudelijk vanaf vanmorgen, dus in het stadje is het stil en kopen we weer wat zoete lekkernijen bij een confiteria. Daarna lopen we naar het riviertje waar zich een bootterminal bevindt. Men kan hier een overtocht maken naar Montevideo, de hoofdstad van Uruguay. We nemen een kopje koffie en een kopje chocolademelk en schaken nog een potje. Elders in de terminal peuzelen we onze zelfgekochte broodjes op en lopen nog even naar de brug over de rivier. Alles ziet er keurig uit. Zelfs het groen alswel de L-muur in de rivier waarna we uitkijken op het onlangs gebouwde station. We stappen weer in de trein, terug naar Buenos Aires. We lezen onze pas gekochte krant, de Buenos Aires Herald en weten nu weer een beetje wat zich momenteel in de wereld afspeelt. We lezen dat RKC een 1-0 nederlaag heeft geleden tegen Vitesse en dat PSV met 3-0 Batumi heeft verslagen. Verder zijn er nog indianenonlusten in La Paz, en zijn er veel doden te betreuren bij schermutselingen in Israel. Als we weer op station Retiro in Buenos Aires aankomen, slenteren we daar nog wat rond. Er staan nog twee andere stations naast Retiro, en deze treinen vertrekken weer een andere richting op en worden ook door andere spoorwegmaatschappijen gerund. We nemen nu de metro naar de andere kant van Buenos Aires om zo bij station Constitution te komen. We lopen daar naar buiten en kopen er wat eten bij de COTO en peuzelen het even later op in het nabijgelegen park. Het miezert nog steeds en we gaan maar weer terug naar het centrum, naar ons hotel met de metro en binnen korte tijd arriveren we op de plaats van bestemming. We hebben weer gegeten bij restaurant Don Pipon, waar de ober de wijn half op tafel inschenkt en half in het glas. Met daarna een lekker ijsje toe bij de Burger King. We kaarten en schaken nog wat, met onze eigen medicijndrank erbij, en gaan daarna vlug slapen want om 8.45 uur pikt MTL ons op , bij de hoek van Lavalle met Esmeralda.
ZATERDAG 28 SEPTEMBER 1996

We staan op 7.30 uur op, waarna we een douche nemen en ons ruim op tijd (8.45 uur )op de afgesproken plek begeven. We kijken echter uit naar een busje van MTL, maar om 8.50 uur zien we nog geen busje, totdat er een man bij een nieuwe Peugeot staat te wenken dat hij ons moet hebben. We worden dus met een privi-auto vervoerd, de chauffeur was al bij de receptie van het hotel geweest. We rijden door de stad heen naar de oceaan toe, en als we daar aankomen zijn we al vlakbij het nationale vliegveld Aeropuerto. We zijn ruim op tijd en checken in. Nog even door de douane en het lange wachten begint. Het is maar een klein vliegveldje, en er vertrekken niet echt veel vliegtuigen. Voor ons vertrekt een vliegtuig naar Igauzu, naar de watervallen en daarna kunnen wij aan boord. We geven ons incheckbiljet af en stappen in de bus die ons 150 meter verder brengt. Hierna kunnen we het vliegtuig van Aerolineas Argentinas instappen, het is een McDonnel Douglas 88. We zitten op rij 9 naast een oud mannetje. Ik mag even zijn sportkrant lezen en lees de belangrijken uitslagen met betrekking tot de loting (bv. Sion - Liverpool) doch geen lotinguitslagen van PSV. Het is zover, en we stijgen op richting zuiden, op weg naar Rio Gallegos. Het vliegtuig stijgt snel en voor we het weten zitten we in de wolken. We hebben nu 4 uur te vliegen en we zitten al snel boven zee. We wachten op het ontbijt, dat duurt nog wel even dus wordt het een lunch. Een lapje schnitzel met rijst, een ei-kaas-ham broodje met sla, een abrikozenbroodje en Isenbeck bier. We zien nu de kust, een dorre vlakte met veel meertjes en rivieren die in de Grote Oceaan uitmondden. We gaan nu landden op het vliegveld van Rio Gallegos, en we doen dit met een waggelvaart, zoals een eend maar gelukkig loopt alles toch goed af. We stappen uit het vliegtuig en wachten binnen op onze bagage. Als we onze bagage van de band hebben gehaald, lopen we richting uitgang waar een man ons vertelt dat die bus de richting van El Calafate opgaat. We geloven hem eerst niet, maar een knap Spaans vrouwtje vertelt ons in het Engels dat zij ook naar El Calafate toe moet. Gerustgesteld stappen we in de bus, het echte avontuur gaat nu beginnen. De rit gaat over 320 kilometer, kost $25,00 en duurt 4 uur. We vertrekken om 13.45 uur en nemen onderweg een tussenstop bij het dure La Esparanza. Onderweg zien we veel schapen, paarden en ontzettend veel eenden. Het is een soort steppe, een droog onvruchtbaar gebied, dat echter wel rijk is aan onderaardse rijkdommen zoals olie. We komen aan op het busstation van El Calafate, waar we de busrit afrekenen en tevens een excursie boeken naar de Glacier Perito Moreno, een echt grote gletsjer, zoals ons was aangeraden door de knappe dame in het bruin van reisbureau RAAJ. Tevens blijkt de man achter de balie van busdienst Lagos Turisimo, ook de directeur van het jeugdhotel te zijn. Hij vertelt dat hij tot 1 oktober bij de busmaatschappij werkt, en na 1 oktober dan verder gaat als beheerder van het jeugdhotel. Dus als conclusie kunnen we nu wel trekken dat het jeugdhotel momenteel dus dicht is. Toch raadt de man ons aan om Hospeteria Alejandra te nemen. Deze verhuurt kamers met gemeenschappelijk bad en toilet voor 10,00$ per persoon. We hebben dan wel twee gemeenschappelijke badkamers, maar omdat er die avond verder niemand in het pension slaapt hebben we dus ieder onze eigen badkamer. We installeren ons snel en nemen een lekker bad. Hierna lopen we wat door het dorp heen, op zoek naar een goed restaurant en nemen tenslotte bij El Rancho twee goede pizza s die we echter niet helemaal op kunnen eten. We laten het restant inpakken, zodat we morgenvroeg ook een lekker ontbijtje tegemoet kunnen zien. We zijn voor het eten eerst nog wat om El Calafate heen gewandeld, waarbij we als eindstation bij het vliegveld van El Calafate belandden. We wilden hier een vlucht boeken naar Commodore Rividavia maar er is bijna niemand. Het blijkt dat het vliegveld gemiddeld twee keer per week wordt gebruikt. Het is al erg koud aan het worden, maar gelukkig kunnen we met de beheerder van het vliegveld mee terug rijden naar het dorp, waar we bij het busstation worden afgezet. We zetten onze wekker op 8.00 uur, zodat we nog tijd genoeg hebben om onze broodjes, die we die middag in de supermarkt hadden gekocht, met salami en abrikozenjam klaar te kunnen maken voordat we om 9.30 uur worden opgehaald voor onze excursie naar de Glacier Perito Moreno. In de supermarkt blijkt Bols erg populair, want er zijn verschillende soorten drank van Bols en vooral de oude genever doet het zeer goed. We spelen nog een potje schaak en duiken daarna onder zeil, zodat we uitgerust aan de excursie van morgen kunnen beginnen.

ZONDAG 29 SEPTEMBER 1996

We staan op tijd op, nemen een bad en smeren dan onze broodjes, om straks van een heerlijke lunch te kunnen genieten in de vrije natuur. We worden opgehaald met een groot busje, waar in totaal 28 personen in kunnen. We gaan nu dus op weg naar de Glacier Perito Moreno, ook zien we onderweg wel veel schapen en eenden, en steken we met de bus soms een wildrooster over, over de slechte onverharde en af en toe zeer modderige wegen. We stoppen eerst bij een berg, die op een olifant schijnt te lijken, en we moeten in de berm van de weg goed letten op de El Calafate-bloem, een soort gele boterbloem op een struik. Ook zien we in de verte 3 condors door de lucht zweven, ondersteunt door de thermiek van de lucht, op jacht naar aas. We rijden weer verder en zien daarna op grote afstand de Glacier Perito Moreno liggen. De gletsjer steekt bijna 60 meter boven het wateroppervlak uit en verderop aan het einde van de gletsjer steekt hij wel 150 meter boven het wateroppervlak uit. De gletsjer houdt een flinke hoeveelheid water tegen, en als de druk van het water, ontstaan door de toename van het smelt- en regenwater achter de dam, op het ijs van de gletsjer dan te groot wordt, dan breekt de gletsjer en stroomt al het water in het Lago Argentino. De Perito Moreno is voor het laatst gebroken in 1988, en vroeger brak hij om de 4 jaar. Nu is er sinds de doorbraak in 1988 niks meer met de gletsjer gebeurd. Waarschijnlijk is door de veranderingen in het milieu een wat warmere stroom in het water ontstaat die zijn weg nu verder zoekt onder de gletsjer in plaats van door de gletsjer. We komen bij de gletsjer aan, na eerst enkele mensen te hebben afgezet bij de boot, en zodoende nog dichter bij de gletsjer te kunnen komen. De weg naar de boot is wel erg stijl, als we naar beneden gaan moet de rem flink worden ingetrapt en af en toe schuiven we wat weg. De weg terug naar boven was nog iets moeilijker, het leek of het busje bijna geen puf meer had maar op het laatste moment kwam het toch nog over het dode punt heen, gelukkig. We trekken ons regenpak aan en slaan aan de wandel. We zijn gewaarschuwd door de gids dat we niet over de balustrade langs de trappen mogen klimmen, omdat we anders dan te dicht bij de gletsjer kunnen komen en zodoende de kans bestaat dat er ijssplinters wegschieten van vallende brokken ijs, en deze kunnen wel een afstand van honderd meter afleggen. Het regent nog steeds pijpenstelen, maar gelukkig hebben we ons regenpak aan. Hoewel droog, dat regenpak van mij laat nog genoeg door, zoals straks zal blijken. We lopen de diverse trappen en uitzichtpunten af en kunnen zodoende de gletsjers van twee kanten bekijken. Ook zien we in de verte vier mensen tot zeer dicht bij het ijs van de gletsjer komen. Als de vrouwelijke ranger eraan komt, kijkt ze niet zo vrolijk en stapt over de balustrade waar ze even aan blijft hangen, op zoek naar de onverantwoord bezig zijnde mensen. Ze waarschuwt ons om niet hetzelfde te doen. De boosdoeners doen net of ze van niks weten als ze terugkomen, maar ze krijgen van de ranger toch flink op hun donder. We gaan, na een tijdje de gletsjers te hebben bekeken en een enkele brok ijs te hebben zien neervallen, weer terug en zien dan nog enkele brokken ijs onder een donderend geraas in het ijskoude water plenzen , wat ook weer een reactie teweeg bracht onder het wateroppervlak. We lopen op de afgesproken tijd richting de parkeerplaats waar een busje ons in de stromende regen wegbrengt naar het vlakbij gelegen restaurant. We hebben niet gereserveerd voor een tafeltje in het restaurant bij de gids, dus is er nu voor ons in het restaurant geen plaats. We spelen wat kaart op een tuinameublement in de ontvangstkamer van het restaurant en peuzelen tegelijkertijd onze zelfgemaakte lunch op en als het opklaart, schieten we weer snel naar buiten om van het mooie landschap te genieten. Maar eerst brengen we onze doornatte kleren naar de bus en trekken snel wat droge kleren aan. Hierna liepen we naar de rand van het meer, waar we konden genieten van het uitzicht op de gletsjer en we keken naar het schouwspel van de drijvende ijsbrokstukken of ijsschotsen op het water. De zon brak soms door de bewolking heen, waarna we snel wat foto s konden maken en hierna begon het weer te miezeren. We hebben toen met een stuk gevonden golfplaat zelf een afdakje nabij het vakantiehuisje in elkaar gezet om zo niet weer nat te worden. Na een tijdje gingen we weer terug naar het restaurant, waar de bus echter al weg was , zodat we zelf maar naar boven, in de richting van de gletsjer zijn gelopen. Daar stond onze bus gelukkig nog te wachten en na een kleine 3 kwartier zijn we alweer op de weg terug, op naar El Calafate. Daar het zo regende de hele dag, en bovendien nog op die onverharde wegen, zorgde het voortdurende slippen ervoor dat de modder binnen de kortste keren vuil heer en meester was op de ruiten, zodat we niets meer zagen. Daarom besloten we om maar weer een tukje te gaan doen, om zo nog beter te kunnen wennen aan de jet-lag. Om zes uur waren we weer terug in El Calafate, waarna we naar het busstation zijn gelopen om meer informatie te verkrijgen omtrent het vervolg van onze reis richting Puerto Natales, Chili en eventueel over het vervolg van onze vakantiereis, namelijk per vrachtboot in 3 dagen naar Puerto Montt. We komen te weten dat we dinsdag naar Puerto Natales kunnen vertrekken. Dus op naar Chili. Hierna gaan we naar ons hospedaje Alejandra toe om daar onze natte kleren en regenpak uit te hangen. We blijven die avond op onze kamer, eten wat brood en peuzelen onze overgebleven pizza van El Rancho op, kaas met uien en een literfles Quilmes bier de man. We doen nog een spelletje schaak, leggen nog een kaartje en gaan daarna rustig slapen.

MAANDAG 30 SEPTEMBER 1996

De wekker gaat om 8.00 uur af, we nemen een bad, ontbijten en maken onze lunch voor vanmiddag klaar. Als we buiten komen, blijkt het echt stralend weer te zijn. Pieter baalt wat, hij had dit mooie weer veel liever gisteren gehad om zo mooiere foto s te kunnen maken, maar je kan ook niet alles voorzien. We gaan eerst naar het busstation om te vragen wanneer de NAVIMAG boot "Puerto Eden" zal vertrekken op zijn vaarroute van Puerto Natales naar Puerto Montt. Dit blijkt 6 oktober te zijn, volgens de vrouwelijke vertegenwoordiger van NAVIMAG in het busstation van El Calafate. We hebben hierna meteen onze busreis naar Puerto Natales geboekt, waarmee we weer een flinke ruk kunnen maken, en de trip kost ons $ 25.00 per persoon en vertrekt de volgende morgen om 9.00 uur. We vroegen ook aan de vrouw hoeveel een ticket naar Puerto Montt kostte, dat bleek $ 178.00 te zijn. Maar ga je echter per bus of per vliegtuig naar Puerto Montt dan ben je minstens evenveel, zo niet meer kwijt. Nu slapen en eten we gratis, en het voornaamste is toch wel dat je in die 3-daagse reis je zo vrij kunt bewegen zoveel je wilt en wel alleen op het dek wel te verstaan. We besluiten om vandaag maar in de omgeving van El Calafate te gaan wandelen, en wel richting Lago Argentino, het grootste binnenmeer van Argentinik. We wandelen langs de rand van het dorp, maar we kunnen het riviertje, dat langs het dorpje stroomt, niet oversteken. Even later bevinden we ons aan de overkant, met behulp van een provisorisch gemaakt houten bruggetje. We lopen nu verder richting een boerderij, waar ze melk verkopen. De boer wijst ons de goede richting en zo belanden we bij Laguna Nimo, een lagune van het Lago Argentino. Tijdens overstromingen van Lago Argentino (hetzij door overvloedige regenval, hetzij door het breken van de gletsjer Perito Moreno), wordt de lagune ook gevuld, en als het water zakt blijven er toch enkele plassen in de lagune staan. Er staan nog verschillende van die grote plassen, waar zich toch wel veel dieren bevinden, we zien o.a. zwart-witte mannetjeseenden met hun grijsbruine vrouwtjes, flinke waterhoenen en rozerode flamingo's en nog veel meer. De hoenders proberen ons weg te jagen, maar de eenden en de flamingo's maken dat ze wegkomen als ze ons zien. Even later komt er een jonge gaucho te paard aan, die snel een troep paarden vooruit drijft naar hun wei, waar ze verder in alle rust kunnen grazen. Aan de kop van het gezelschap loopt de leider van de paarden, en weet waar het gezelschap naar toe moet, zodat ze snel op de plaats van bestemming aankomen. We wandelen verder door de dorre steppe, waar bijna overal droge uitwerpselen liggen in de nabijheid van de waterpoelen. We maken een foto van de flamingo's en gaan daarna verder in de richting van het grote meer. Het valt niet mee om er te komen, de vegetatie verandert van heide- en pollenvegetatie naar een zandkorrelige bodem en even later lopen we bijna tot onze enkels in de klei. We moeten dan over een slootje springen, ik landt echter maar met een voet, dus de gevolgen laten zich raden. Ik zak enkele centimeters diep met mijn NIKE-schoen in de Argentijnse klei. Maar gelukkig droogt de klei op mijn schoenen snel op en valt er dan weer vanzelf af. Op een stukje weelderig begroeid land lassen we een kleine pauze in. We zonnen wat, spelen een potje schaak, nuttigen een pakje vruchtensap en genieten van de omgeving. Daar komt een meisje met een rugzak aangelopen, ze groet ons en loopt weer verder. We weten dat ze zo ook bij dat slootje zal komen en wetend dat ze ook zal moeten springen want anders is het omkeren geblazen. We volgen haar op haar weg en zien dat ze na het springen op haar kniekn en handen in de natte klei belandt. We vinden dat ze wel goed terecht is gekomen, we lachen wat en even later is ze uit het zicht verdwenen. We lopen na een tijdje weer verder en het gaat nu licht omhoog zodat we plots bij een meertje aankomen, en we de flamingo's goed kunnen zien omdat ze ons niet hebben zien aankomen en we hier snel ook een foto van nemen. We lopen nu verder richting Lago Argentino en zien een eindje verderop een windsurfer met zijn familie aan het water. Even later zien we ook twee vissers, die vissen met een tuigje en een leeg conservenblikje. We lopen nu verder over de stenen langs het meer, en Pieter ontdekt even later een hagedis. Hij is bijna niet te zien tussen het gesteente vanwege zijn uitstekende schutkleur. We besluiten om nu over de duinen terug te lopen naar El Calafate en we zien onderweg nog enkele flinke beenderen liggen die de condors dus hier verorberd hebben. We lopen verder over de duinen die langzaam overgaan in heuvels. Ook begint het nu wat smeriger te worden, want er ligt overal troep en afval. We komen dan bij een vuilnisbelt waar twee mannen alle afval dat er ligt, proberen op te stoken. Van milieuzorg heeft men hier nog nooit gehoord. En dan vinden ze het hier toch wel vreemd dat hun gletsjer al 8 jaar te laat is met instorten. We zien in de verte het vliegveld van El Calafate liggen, waarna we weer langzaam in de goede richting naar het dorp wandelen en al spoedig op onze thuisbasis belanden. We wachten daar tot de supermarkt open is en ik een pakje Yerba-thee heb gekocht, evenals een mate en een bombilla en nu thee kan drinken zoals de mensen hier doen. Dat wil zeggen, een Argentijns theekopje met een ijzeren rietje met filter. We blijven op het bankje voor de supermarkt zitten. Om 17.00 uur komt een pseudo-agent die even het verkeer staat te regelen ten behoeve van de van school afkomende kinderen. We doen onze laatste inkopen in de supermarkt en gaan daarna betalen bij onze hospita. We betalen voor drie nachten pension voor twee personen het bedrag van $ 60.00.


 
Op weg naar Chili
We doen dan in de avonduren nog wat spelletjes en een potje schaak, waarna we weer op zoek gaan naar de pizzabar El Rancho. Deze is jammer genoeg gesloten, dus moeten we weer wat anders gaan zoeken. We besluiten om bij restaurant Balista te gaan eten. We zien op de televisie een video over Patagonie en de omgeving van El Calafate met zijn gletsjers, natuur, dieren en bloemen. Ik bestel een "bife al borco" en Pieter een "pollo" met friet en salade. Ik krijg een flinke biefstuk met twee eieren en friet. In totaal waren we voor dit diner $23.50 kwijt. Hierna wandelen we nog wat door het dorp, om zo het avondleven te aanschouwen maar het is toch bitter stil in de modderige straatjes. Hierna zoeken we onze kamer weer op en beginnen we weer aan ons gebruikelijke ritueel van een spelletje kaart of schaak met een slokje. Ditmaal hebben we een Argentijnse Chablis, een zachte half droge witte wijn en geprononceerd van smaak. Hierna gaan we rond de klok van 23.45 uur maar weer eens pitten. H.U.G.K. 6

DINSDAG 1 OKTOBER 1996

We staan om 7.00 uur op en gaan snel douchen zodat we in ieder geval de andere gasten in ons pension voor zijn. Hierna pakken we onze spullen weer in de rugzak in en maken onze lunch en nemen daarna afscheid van de eigenaar van het pension. We lopen op ons gemak naar het busstation en onze bus vertrekt vandaar om 9.00 uur richting Rio Turbio en Puerto Natales. We zijn met 7 personen, als we in een grote bus richting Chili vertrekken. In het begin gaat het nog wel maar als de weg overgaat in onverharde wegen met veel losliggend puin is het net of we in de botsautos en de rups tegelijk zitten. We stoppen onderweg even zodat we een frisse neus kunnen scheppen en ik bij een opstapje voor een deur aan het dagboek zit te werken. Maar het waait zo hard over de pampa en het is zo fris dat de tranen me in de ogen schieten en we weer snel de bus induiken. Hierna reiken ze ons het visum voor Chili uit, wat we moeten invullen. We vullen het pas in als de bus even stilstaat, want anders komt er geen letter uit mijn pen door al dat schokken en schudden. Af en toe is de weg echt onbegaanbaar en moet de bus stapvoets over de zijkant van de weg rijden. We komen gedurende de eerste tweehonderd kilometer echt geen hond tegen, maar wel de gebruikelijke eendenpaartjes en veel schapen, een enkele flamingo en maar weinig paarden en koeien. We naderen Rio Turbio, en het is het stadje van de steenkolenmijnen. Het is het enige stadje waar nog mijnwerkers de diepte induiken. We zien veel lorries, grote stapels kolen en een grote pikzwarte locomotief, die vol staat te dampen. De locomotief vervoert de overvolle lorries over het spoor naar Rio Gallegos. Als we in Rio Turbio aankomen, moeten we van bus verwisselen en een half uurtje later vertrekken we dan naar Chili. Eerst moeten we nog uit de bus voor de Argentijnse douane, die een vertrekstempel in ons paspoort zet, waarna we koers zetten over niemandsland, richting Chili. We leren hier een Engelsman kennen, die we later op de boot naar Puerto Montt ook nog zullen treffen. We zien in niemandsland al enkele liften en tevens dat er toch wel flink wat bomen zijn gekapt, ten behoeve van die gezonde skisport. Hier zal zich straks wel weer een woestenij gaan vormen als men zo doorgaat met het kappen van de bomen. De kans op een grote aardverschuiving, of verwoestende modderstromen wordt zo alleen maar groter. Ach wat, als men er maar in de winter kan skikn dan komt er vanzelf geld in het laatje. Bij de douane in Chili leveren we ons net ingevulde visum in , dat door de douanier weer moet worden gecorrigeerd en krijgen we een biljet terug alsmede een entreestempel van Chili in ons paspoort. Het is meteen een heel ander gezicht, als we het land binnenrijden: de afrasteringen zijn helemaal van dood hout, dus nu weten we waar al dat gekapte hout blijft. Er grazen toch wel flinke kuddes koeien aan deze zijde van de Andes. Er ligt in de berm van de wegen nog sneeuw van afgelopen winter, maar die zal nu wel snel verdwijnen want de lente is hier een weekje of anderhalf geleden al begonnen. We komen in Puerto Natales aan en kijken in ons handboek, en we moeten nu bij Casa Cecilia zijn omdat hier dus het lekkerste ontbijt van Zuid-Amerika is te krijgen. Enkele vrouwtjes wijzen ons de weg als we hierna vragen, en we zijn al snel ter plekke. We worden allerhartelijkst ontvangen en we boeken tevens een trip naar Torres del Paine, een nationaal park. De trip kost ons 30.000 Chileense peso elk. We gaan in het dorpje nu onze Argentijnse peso nu inwisselen voor Chileense peso en we krijgen voor onze 444 Argentijnse peso maar liefst 178400 Chileense peso voor terug. Dat is een factor 401. Dus voor 1 Argentijnse Peso krijg je 401 Chileense Peso. Hierna gaan we naar het kantoortje van NAVIMAG, want we zijn toch wel benieuwd wanneer de boot nu vertrekt. We boeken de boot naar Puerto Montt , waar we elk $ 188.00 betalen. Dat is omgerekend 41.500 Chileense peso voor de boot en 30.000 Chileense peso voor het eten gedurende de drie dagen durende overtocht. De boot vertrekt op 8 oktober heel vroeg in de morgen, maar we moeten al op 7 oktober om 20.00 uur 's avonds al op de boot zitten. We rekenen af en zijn plots weer een stuk lichter in onze centen. Banco O'Higgins wisselt travellercheques om staat er in ons Zuid-Amerikaans Handboek, mooi niet. De bediende wijst naar de geldautomaat buiten, dus we zullen mijn giromaatpas maar weer eens gaan gebruiken, maar of het lukt is een andere zaak. Ik steek mijn pasje in de automaat en we proberen om hiermee 60000 peso te tappen, doch de transactie wordt geweigerd. We blijven het proberen, en plotseling krijgen we er wel 40000 peso uit. We halen er nog een keer 40000 peso uit, en we kunnen nu weer een tijdje vooruit. Ook staat mijn naam binnen enkele seconden op het scherm van de geldautomaat. Cecilia Ruf, de eigenaresse van het pension, wou toch graag een potje echt Hollands eten hebben dus gingen we daarna naar de supermarkt. We kopen ons eten in de Supermercrado en we besluiten dat we wortelstamp gaan maken. We kopen 2 bossen wortels, 5 uien (in totaal 2 kg uien) en een zak aardappelen. En we kopen vers gedraaid gehakt, om er lekkere Hollandse gehaktballen van te maken. We slaan aan het kokkerellen, al missen we wel een grote pan en een echte stamper. en als onze maaltijd eindelijk klaar is dienen we op. We hebben nu veel te veel wortelstamp, want het Zwitserse meisje Sonia eet niet mee, en Cecilia ziet er ook maar vanaf. Daar staan we dan, met een flinke pan wortelstamp en wel een stuk of 10 gehaktballen, maar we kunnen nu wel twee dagen vooruit. We trekken tevens een Chileense vino tinto open en genieten lekker van onze eerste Chileens/Hollandse wortelstamp. We wassen daarna de pannen en borden af, en gaan we naar de woonkamer waar we wat kunnen lezen en televisie kijken. We lezen in enkele tijdschriften dat de maaltijden op de boot van Navimag maar zozo zijn en we komen tevens aan de weet dat de trein van Arica naar La Paz altijd vertrekt op maandag en donderdag.
WOENSDAG 2 OKTOBER 1996

We staan rond de klok van 7 uur op, want we hebben om half 8 ons ontbijt en om 8 uur komen ze ons oppikken voor de toer naar National Parque Torres del Piane. We pakken onze spullen in en wachten tot Sonia komt met ons ontbijt. En ze komt maar niet, dus zetten we zelf water op voor koffie. We nemen alvast als voorschot op het ontbijt een kopje Nescafe. Om tien minuten voor acht is Sonia er nog niet, en Pieter kijkt op de muurklok in de woonkamer en die geeft een tijd van tien minuten voor zeven aan. Shit, we zijn een uur te vroeg opgestaan omdat er 1 uur tijdsverschil is tussen Chili en Argentinie. Om tien minuten over zeven staat Sonia op en maakt ze ons ontbijt klaar. We zijn erg benieuwd, want over enkele minuten staat "the most famous breakfast of South Amerika" voor ons klaar volgens ons handboek, en dat is ook de reden dat we hier zijn belandt. Zelf gebakken Duits brood, koffie (wel Nescafe maar goed) abrikozen- en bosbessenjam, een glaasje jus d'orange en warme melk. Om acht uur komt het busje van Mily Tours ons ophalen en er zitten al enkele personen in. We gaan de trip maken met een koppeltje uit Israel, een Engels en een Nieuw- Zeelands meisje. Nu gaan we op pad naar het 145 kilometer verder gelegen National Parque Torres del Paine. Na een goede tien kilometer te hebben gereden, gaat het busje al van de weg af om een prehistorische grot (Cueva de Milodon) te bezoeken en waarin men beenderen heeft gevonden. Men heeft deze beenderen nauwgezet bestudeerd en hiermee het enorme beest gereconstrueerd wat nu vanuit de ingang van de grot woest op ons neerkijkt. Maar eerst moesten we nog entree betalen bij de parkwachter, en we moesten elk 1400 peso betalen. We hebben een rondje gelopen, daarna in de grot geweest, nog even naast het monster geposeerd waarna we onze weg vervolgen. We rijden weer een flink stuk verder en stoppen op een pleisterplaats vlakbij een dorpje met 300 inwoners, en er is een klein cafeetje waar je van alles kan kopen, zoals landkaarten, souvenirs, drank en snoep. Na een korte pauze rijden we weer verder en zien we even later boven de toppen van enkele kleine bergen enkele condors heen en weer zweven op de thermiek van de lucht. Ze zweven af en toe sierlijk langs de bergwanden op zoek naar wat eetbaars. We passeren nu de grens van het N.P. Torres del Paine en moeten nu een entree betalen van maar liefst 5500 peso, en alleen maar omdat we "extranjeros" zijn. De Chilenen hoeven zelf maar 2000 peso te betalen. Over discriminatie gesproken!! Als we bij de grenspost staan, in afwachting tot de grenskabel naar beneden gaat, komt er nieuwsgierig een roodvos op ons af. Hij is helemaal niet schuw en bekijkt ons vanaf een afstand. We rijden nu weer verder en zien nu verschillende dieren, zoals koeien, schapen, paarden en veel troepen kleine lama's. Ook zien we diverse malen de nandu's, kleine grijze struisvogels, lopen in kleine groepjes van drie of vier vogels. We stoppen bijna overal waar wat te zien valt, en ook als we een foto willen maken van de condor, een lama of een nandu, de chauffeur stopt meteen. Ook stoppen we bij de drie grote bergtoppen, waar het park naar genoemd is, en bij een waterval en onderweg passeren we diverse smalle houten bruggetjes die ons over de meren heen brengen. Ondertussen praten we met elkaar en ook de chauffeur doet goed mee. De twee meisjes vinden al die bergen wel mooi, en Pieter zegt terloops tegen de twee dat de enige bergen die we in West-Europa hebben, dat alleen maar boterbergen zullen zijn! We gaan nu richting Lake Grey en onderweg wijst onze gids nog twee meisjes met rugzakken de goede kant op. Ze moeten net als ons ook naar de gletsjer Glacier Grey. De chauffeur duidt de goede richting aan die ze moeten lopen, maar die is niet over de weg maar dwars door de kale vlakte met zijn slootjes. Zouden ze deze aanwijzingen niet gekregen hebben van onze gids dan had hun vakantie wel enkele dagen langer geduurd, want je komt in deze contreien soms echt geen mens tegen. We komen bij een parkeerplaats, waarna we te voet verder moeten om de gletsjer te kunnen zien. Eerst gaan we over een voetbruggetje, waar maar twee personen overheen mogen volgens een bord, waarna we nog een stukje door het bos moeten lopen. We belanden dan in een droog gedeelte van Lago Grey en zien in de verte de gletsjer liggen. We lopen verder naar het water toe, waar al flinke brokken ijs van de gletsjer in liggen. We lopen langs de rand van het meer, door het strand van stenen en steentjes op weg naar een eilandje zich tot in het meer uitstrekt. Hier bevindt zich aan de top van het eilandje het uitzichtpunt (mirador) op de gletsjer. We moeten dan over smalle paadjes, langs de rotsen naar het uitzichtpunt toe. We zijn als eerste bij het uitkijkpost en zien in de verte de andere vier lopen. We komen ze pas weer tegen als we weer op de weg terug zijn. We nemen nog wat foto's en gaan weer terug om op de afgesproken tijd weer terug te kunnen zijn. De anderen lopen op hun gemak verder, en wij doen het ook maar rustig aan want de anderen halen de afgesproken tijd toch niet. We rusten wat uit bij het riviertje vlakbij de parkeerplaats en luisteren naar het zachte, lichte gekabbel van het water in gevecht met de kleine en grote rotsblokken. We lopen dan verder richting parkeerplaats en Pieter loopt wat rond en maakt wat foto's van papegaaien terwijl ik in gesprek raak met een Engelse gids, die in Chili is geboren. De Engelsman heet Scott en is al wat ouder. Hij heeft in de Tweede Wereldoorlog het Britse leger gediend en in Frankrijk deelgenomen aan de strijd. Hij vraagt wat wij voor de tour naar het park hebben betaald waarop ik hem het bedrag vertel. Als de anderen terug zijn, rijden we weer terug in de richting van Puerto Natales. Als er een tegenligger aankomt op deze onverharde wegen, passeren we die zo dicht mogelijk. Dit doet men omdat men dan zo dicht op elkaar rijdt, dat de opspattende stenen dan niet in de ruit van de tegemoetkomende auto kan komen, maar dan slechts de carrosserie raakt. We zijn om 18.45 uur weer terug, op de plaats van bestemming en we hebben niet zoveel honger omdat we de hele dag hebben gedaan over ons lunchpakket. Dit kwam voornamelijk door de zelf gesmeerde boterhammen met koude gehaktballen. Ja, die gehaktballen die nog over waren van de wortelstamp. We nemen bij Casa Cecilia weer een douche en nemen dan weer onze intrek in de woonkamer. Pieter gaat wat lezen, en ik kijk naar de sportzender ESPN waar de halve finales van de Major League Soccer bezig zijn. We kijken nu naar de wedstrijd Columbus - Tampa Bay met als uitslag 1 - 4, met als coach van Tampa, de Nederlander Thomas Rongen en de Colombiaan Valdorama als spelverdeler met de nummer 10. Ik kan mijn ogen bijna niet meer openhouden dus wordt het nu zo zoetjes aan toch weer bedtijd.

DONDERDAG 3 OKTOBER 1996

Pieter staat om 8.00 uur op en ontbijt wat. Ik kom er pas om 9.00 uur uit en we kunnen helaas nergens een fiets huren. Ik help de timmerman in het pension even mee, die bezig is om binnen enkele schappen te maken. We proberen of we ergens een vishengeltje kunnen huren, want er is zoveel water in de buurt. Dit gaat niet, maar dan ga ik eerst even naar de kapper om me te laten knippen en mijn nek te laten opscheren. De oude kapper begint, en ik neem plaats in zijn oude stoel. Eerst twee schorten om mijn nek, die met behulp van de kraag van mijn T-shirt op zijn plaats wordt gehouden. Daar krijg je wel een ruime kraag van, maar goed je gaat toch niet iedere keer naar de kapper in Chili. Daarna desinfecteert hij zijn schaar en scheermes met behulp van een vlammetje. Hij begint dan met kam en schaar te knippen. Daarna gaat hij in de weer met een kam en zijn scheerapparaat. Maar eerst wordt het werkgebied van het scheerapparaat bestrooid met talkpoeder uit een flesje met een blaasbalg. Daarna volgt met een groot scheermes de afwerking van de details. Dit kapsel is nu geheel naar wens en we nemen afscheid van die goede oude man. We krijgen maar geen hengel te pakken om te kunnen gaan vissen, dus besluiten we om naar het kantoor van de NAVIMAG te gaan waar een meisje is die wel wat Engels kan. Misschien kan zij ons wel verder helpen. Ze weet echter ook niet veel, maar haalt er een man bij die zegt dat we hier aan de kust van het water bij Puerto Natales niets zullen vangen. We moeten naar een meer toe dat op 35 kilometer afstand ligt. Ik vraag of we er met de taxi naar toe kunnen, maar komt deze taxi ons ook weer ophalen? De man lacht even, en laat een foto van hemzelf zien, met een flinke forel aan zijn hengel. Hij besluit om met ons om 16.00 uur mee te gaan vissen, waarbij hij voor het vervoer en de hengels zou zorgen. We vertrekken weer, en moeten nu de middag op een andere manier zien door te brengen dan we hadden gedacht. We slenteren richting steiger van de haven en het water, waar we een spelletje kaart spelen en gaan daarna de bus boeken richting Punta Arenas waarheen we morgen zullen vertrekken voor twee dagen. We nemen een biels van een dukdalf en slepen die richting de container die zich op de steiger bevindt. Zo hebben we nu een mooie zitplaats op de steiger. Even later lopen we terug naar Casa Cecilia om onze wortelstamp op te maken, want van vissen in de kou krijg je toch wel honger. Hierna gaan we naar de supermarkt om wat bier en taartjes te kopen om op te eten en drinken voor tijdens het vissen. Om 16.00 uur zijn we op het kantoor van de NAVIMAG en wachten tot de man komt. Maar om 17.30 uur druipen we af, het meisje vertelt ons dat hij niet kan omdat er iets tussen is gekomen. Hij vond het wel erg, en hoopte dat het een andere keer wel kon. We moesten het meisje maar een keer terug bellen om een andere datum te regelen. Maar het zal er wel niet meer van komen. We gaan nu terug naar ons hotelletje en pakken daar onze biertjes voor het vissen. We gaan in de woonkamer zitten en zetten de sportzender ESPN maar weer eens op, om zodoende weer wat van ons vaderlandse voetbal op te kunnen pikken. We zien op de sportzender twee wedstrijden uit de Nederlandse competitie, namelijk RKC - NAC 1-2, en Vitesse - Feyenoord met een prachtige uitslag van 4 - 2. Tevens heeft PSV ook gunstig geloot, tegen het Noorse Brann Bergen. Hierna lopen we weer een stukje door Puerto Natales, het is er erg druk en iedereen flaneert door het stadje. Het is toch wel een vreemd continent, want de ene avond is het razend druk in het centrum, en dan is het de volgende avond weer doodstil. We zoeken daar naar restaurant Andres, maar kunnen het restaurant moeilijk vinden en onze blazen staan ook al op springen. Vlug hebben we onze inhoud in de zee geloosd, waarna we weer terug gingen om het restaurant te zoeken. We hadden het al snel gevonden, en er zaten ook al tien andere gasten uit ons pension Casa Cecilia. Dus de kok annex ober was maar alleen, en heeft snel enkele hulpen opgebeld en de verse aanvoer van groente, vlees en vis is nu wel verzekerd. Om de tijd te doden krijgen we een bordje met hapjes zoals kaas, worst, olijven, augurken en worteltjes. Hierna kunnen we onze bestelling doorgeven. We kiezen voor een groentesoep en een tomatencremesoep, zalm en friet met salade. De soep was zo machtig dat we ons hoofdgerecht niet opkregen. Ik heb nog wel een stukje zalm van Pieter opgegeten. Hierna gingen we weer terug naar ons pension, waar ik snel een douche heb genomen om mijn afgeknipte haartjes vlug uit mijn nieuwe kapsel kan verwijderen. Hierna zijn we weer naar de woonkamer gegaan, alwaar we nog gezellig hebben gepraat en wat hebben gelezen en nog wat televisie gekeken.

VRIJDAG 4 OKTOBER 1996

We staan om 6 uur op, om naar de wc te gaan en te douchen en zodoende de drukte om half 8 te ontlopen. We laten onze rugzak bij Cecilia en gaan het dorpje in, op weg naar het busstation waar we zullen vertrekken naar Punta Arenas. We zijn weer ruim op tijd, en we zijn bijna de enigen die op de bus staan te wachten. De lokale bevolking komt in grote getale net voor de vertrek- tijd van de bus aan. Ze komen dan te voet, worden gebracht door familieleden of door de taxi, zodat het nog even een klein heksenketeltje wordt. Ook onze twee reisgenoten van de tour naar Torres del Paine stappen in de bus. Het is al behoorlijk druk, en het Engelse meisje kan haar rugzak niet kwijt in de smalle ruimte boven de stoelen. Ik zeg, ik kan het dakluik wel open maken, dan kan je die rugzak boven op het dak leggen. Een pruillip is mijn dank voor mijn slimme antwoord. De twee meisjes stappen uit op het vliegveld van Punta Arenas en we nemen afscheid van elkaar. Het gebied wordt nu minder mooi, de diversiteit van de vegetatie is aan het verdwijnen want we gaan nu richting de zee en de bergen verdwijnen langzaam uit ons zicht. Op weg in de richting van Vuurland en Kaap Hoorn. We arriveren bij het busstation in Punta Arenas en stappen uit. De busstations zijn eigelijk gewoon de vertrekpunten van de bus bij het kantoor van de busmaatschappij zelf. Alleen bij de echt grote steden heb je de busstation vanwaar alle bussen van de verschillende maatschappijen in de verschillende richtingen vertrekken. We gaan op zoek naar pension Casa Dinka, waar ze Engels spreken volgens ons handboek. Het ligt wel een eindje buiten het centrum van het dorp, maar we houden de moed erin. Bij het pension aangekomen, blijkt de familie te zijn verhuisd en is het nu geen pension meer. Al doet het uithangbordje met Dinka House anders vermoeden. De vrouw is toch zeer behulpzaam, en probeert ons uit te leggen dat ze een ander pension in de buurt heeft gebeld en waar we nu kunnen slapen. Er staat wel in ons handboek "repeatedly recommanded" maar het is wel dicht. We lopen terug richting centrum, omdat de vrouw van Casa Dinka ons de weg heeft gewezen naar Hospedaje Paradiso waar Roxanne en Jorge de scepter zwaaien. We drinken koffie en bladeren door het gastenboek. Men is vol lof over dit pension, maar bij ons is het credo "eerst zien, dan geloven." Na allebei het gastenboek te hebben gezien, gaan we op weg naar het ziekenhuis. We willen Cecilia op gaan zoeken, en haar pasgeboren zoon, en staan dan in de rij bij het informatieloket van het ziekenhuis. Ik ga dan in de rij staan en wacht geduldig af, terwijl Pieter in die tijd gekke bekken zit te trekken. Maar ineens staan Werner en Cecilia voor onze neus. We gaan met ze mee naar binnen, waar we ook de moeder van Cecilia ontmoetten. We lopen door het ziekenhuis heen, en pakken de lift naar boven. De baby van Cecilia ligt op de intensive care, en Werner en Cecilia gaan naar binnen. Wij blijven op een bankje in de hal wachten, samen met de moeder van Cecilia. We praten wat met elkaar via ons woordenboek en met handen en voeten. Ze heet Elsa, en woont ook in Puerto Natales en werkt bij restaurant Costa Nera aan de haven van het dorpje. We beloven dat we komen eten als we weer terug zijn bij Casa Cecilia op het vertrek van de boot af te wachten. We moeten toch wel een tijdje wachten, terwijl de ouders hun zoontje op de IC verzorgen. Na een uurtje gaat Cecilia met haar moeder weg, en mogen wij nog even snel met Werner naar hun zoontje kijken. Hierna brengt Werner ons naar de uitgang en nemen we afscheid. We lopen nu weer richting hoofdstraat, Avenue Espana, waar we een collectieve taxi nemen naar Zona Franca. Dat is een belastingvrij winkelgebied, dat de overheid onlangs heeft ingesteld, en waar de Chilenen dan ook meestal hun elektrische apparaten kopen. We slenteren wat heen en weer, en nemen een grote hamburger met friet en een pilsje. We hebben toch wel een megaburger besteld, want we kunnen hem bijna niet op en de friet is veel te kort gebakken en nu al steenkoud. We lopen langs alle winkels in een grote overdekte passage waar een fanfare van de marine zich installeert om voor de mensen te kunnen spelen. We hebben het nu wel gezien, en lopen naar buiten om te kijken of er nog meer te zien valt. We kijken in de andere gebouwen maar die zijn niet meer zo interessant. Nee, we hebben het wel gezien en het begint al flink fris te worden en te regenen. Ik begin het al flink koud te krijgen en we besluiten om terug te gaan naar het pension. We pakken in de stromende regen een collectief taxibusje terug naar de stad. We moeten lijn A of E nemen. We hebben bus E gehad op de heenweg, maar nu hebben we een busje van lijn A te pakken op de weg terug naar Punta Arenas. Een rossige Ier bestuurt deze collectieve taxibus en deze lijn gaat echter eerst door de buitenwijken in plaats van linea recta naar het centrum toe te gaan. Ik heb het nog steeds koud, dat komt omdat we nu bij de deuren zitten, deze gaan om de haverklap open want iedereen stapt in en uit de taxibus. We komen weer in de buurt van ons hospedaje "Pissebedisio" en stappen snel uit. Nog even naar de supermarkt toe voor een paar pakken vruchtensap en dan kruip ik snel in bed. Pieter probeert nog een excursie te regelen voor de volgende dag maar dat loopt echter op niets uit. We eten onze cakejes snel op en gaan slapen.

ZATERDAG 5 OKTOBER 1996

We staan op en vragen bij onze vriendelijke pensionhoudster om een ontbijt. We krijgen wat zwart gebakken halve witte broodjes en een half koffiekopje met jam, en een gezicht dat op 3 dagen onweer staat. We lopen nu de stad in en lopen in de richting van de haven. Daar aangekomen zien we de diverse soorten meeuwen, en in de verte zelfs pinguons op een verlaten steiger. Hierna lopen we door de bewaking heen op weg naar de grote steiger waarop de zeeschepen afmeren. In de verte zien we een groot schip dat door de loods met zijn boot naar de kade wordt geleidt. Als het schip vast ligt, moeten we echter van de kade af van de havenmeester. Daarna zijn we naar het maritiem museum van Punta Arenas geweest en hebben daar de verschillende facetten van de marine gezien in het heden en het verleden. De museummedewerker doet voor ons een Engelstalige videoband erin, met hele oude beelden van de enorme zeilboten van vroeger. Ook kregen we beelden vanaf de Noordzee van de diverse oude schepen. Hierna lopen we verder en komen bij het uitzichtpunt van Punta Arenas alwaar we een panoramafoto hebben gemaakt. Tevens maakten we van de gelegenheid gebruik om in de plaatselijke drogisterij een medicijn te kopen tegen zeeziekte. Hierna begon het weer te regenen, en zijn we 1= uur gaan poolen in een poolcentrum. Ze hebben daar hun eigen biljartspel, door alle ballen verspreid over het hele biljart tegen de band aan te leggen. We moesten zelf een kruis maken met onze handen om de ballen voor het poolspel goed te kunnen opzetten. Daarna hebben we in een stralend zonnetje een muts gekocht voor op de boot en hebben we de rest van de middag doorgebracht in een mooi havencafeetje met een vriendelijke eigenaar en knappe serveersters. We hebben veel plezier gehad, veel gekaart en een lekkere vissoep, met daarna zalm en cordon bleu. Wel een gezellige boel, we kregen voor het eten ook nog een pilsje aangeboden van een groep lallende mannen. We gaan na een tijdje weer terug naar Pissebedisio voor een potje schaak en mijn laatste Bacardi Limoen gaat eraan. We gaan slapen en moeten vroeg op voor de bus Fernandez terug naar Puerto Natales. De pensionhoudster heeft de pissebedden ook gezien, en is ze met de spuitbus te lijf gegaan. Nu liggen er tientallen pissebedden verspreid over de hele kamer en douche.

ZONDAG 6 OKTOBER 1996

Om 7.30 uur opgestaan, ons wat opgefrist (een ontbijt van hospedaje "Paradiso" hoefden we niet meer) en we lopen naar het vertrekpunt van de bus. We komen een half uur voor de vertrektijd van 9.00 uur en er is nog bijna niemand. We denken dat de bus wel niet zo vol zal zitten, doch de laatste 10 minuten komt zowat iedereen echter aanzetten, zodat onze bus toch volzit. We hebben de twee voorste zitplaatsen in de bus, en kunnen nu alles goed overzien. We bekijken het gebied, waarbij we de zee verlaten en weer het bergland intrekken. We zien ook het beschermrooster op de voorruit van onze bus, dat ons moet beschermen tegen rondvliegend gesteente. We eten onze meegebrachte broodjes op en slapen af en toe nog wat. Toch komt van slapen niet veel terecht, want de kinderen die meereizen willen natuurlijk ook alles zien. We vinden het wel goed, echter de busbegeleider wil de orde blijven houden en houdt de kinderen wat bij de chauffeur weg. De kinderen spelen en stoeien wat, tot op een gegeven moment de ene van de ander echt een flinke knal krijgt. Ik geef de dader ongemerkt ook een knalletje om zodoende weer de rust te herstellen. De weg is eigenlijk verhard, al is het dan maar een verharde rijbaan die bestaat uit asfaltbeton, en de rest van de weg bestaat voornamelijk uit stenen en puin. Onze bus had op de heenweg de verharde rijbaan, en nu op de terugweg nemen we de verharde rijbaan weer. Alleen als we een onoverzienbare plek of een bocht naderen, dan wijkt de chauffeur uit naar het onverharde gedeelte. En als er een tegenligger aankomt, die wel schappelijk is dan wijken beide bestuurders uit en kunnen ze beide met de helft van hun voertuig over het verharde gedeelte van de weg rijden. Het voordeel dat beide bestuurders eruit halen, is dat er geen sprake is van opspattend gesteente doordat beide voertuigen zich gedeeltelijk op het verharde gedeelte bevinden. Het waait nogal flink en de chauffeur moet af en toe flink corrigeren. Het regent ook licht en soms wat natte sneeuw, en bij de meren waar we zo nu en dan langskomen zitten eenden, en af en toe een groep flamingo's. We komen op tijd aan in Puerto Natales en lopen over de bekende weg naar ons pension Casa Cecilia. We krijgen dezelfde kamer als de vorige keer en installeren ons. We spelen wat spelletjes met Sonia en twee Duitse meisjes. Hierna lopen we in de richting van de haven, en als we daar aangekomen zijn lopen we langs de haven richting het zuiden en van Puerto Natales af. We zien de huisjes steeds armoediger worden en ze grenzen allen met hun achtererf aan de zee. Ook hier houdt na een tijdje de verharde weg op en gaat over in een puinzandweg. Even verderop liggen de geopende mosselschelpen met duizenden te stinken. We besluiten rechtsomkeer te maken, en lopen door de weilanden weer richting het dorp, over vieze glibberige en modderige paadjes. We komen nu uit in een onbekend gedeelte van het dorp, waar we rondkijkend doorheen slenteren. We besluiten om naar restaurant Costa Nera te gaan om Elsa te bezoeken en een lekker warm vissoepje te gaan eten op deze natte middag. We hebben pech want het restaurant is op de zondag echter dicht, zodat we maar weer naar Andres toelopen. Het restaurant van hem is echter ook dicht, maar vanavond is het weer open. We besluiten om maar weer terug te gaan naar Casa Cecilia waar we ons in de woonkamer nestelen en het tafereel van komende en soms gaande mensen gade te slaan. 's Avonds gaan we weer richting Restaurant Andres, waar we zeebaars en lendenstuk met spek eten en een bouillon - ei soepje vooraf.


 
Aangemonsterd op een vrachtschip van de NAVIMAG
. Hier treffen we Arend, die al 4 maanden op pad is en via Equador, Peru en Bolivia in Chili is belandt. We nuttigen nog enkele biertjes en kijken naar onze vaste tv-zender bij Casa Cecilia, namelijk ESPN. We zien in een kleine samenvatting dat Nederland met 3 - 1 van Wales wint, in Cardiff nog wel. Wel dragen ze nu van die lelijke oranje-blauwe shirts van de nieuwe sponsor Nike. We lezen nog wat uit de, op de schap staande, reisboeken en gaan daarna weer pitten want dat zou op de boot gedurende drie dagen wel eens onmogelijk kunnen zijn.

MAANDAG 7 OKTOBER 1996

We staan op en zien dat het buiten regent dat het giet. Eerst werken we weer een "one of the famoust breakfasts in South-Amerika" weg waarna we onze rugzakken gaan inpakken voor de reis per NAVIMAG - boot , de "Puerto Eden" naar het noorden, op naar Puerto Montt. Hierdoor kan Sonia onze kamer verschonen, en er weer nieuwe gasten te ontvangen die weer de hele dag binnen komen druppelen, omdat wij hedenavond al om 20.00 uur op de boot moeten zijn. We lopen wat door het dorp en kopen wat middageten (hamburgers e.d.) die we in Cecilia's keuken soldaat maken. We zien Cecilia in de dagen dat we hier voor de tweede keer verbleven echter niet meer. Ook Werner is niet zoals hij zijn moet, de zorgen om hun pasgeboren baby beginnen nu de kop op te steken. Ze maken zich zorgen om hun baby die zich op 250 kilometer afstand , op de intensive care afdeling van het ziekenhuis van Punta Arenas verpleegt wordt. We slaan tevens enkele pakken wijn in voor ons driedaagse verblijf op de boot, en vlak voor we vertrekken richting haven vertelt een Engelse medereiziger op de boot dat we vanavond geen eten zullen krijgen op de boot. Dus ga ik snel nog een flinke voorraad proviand inslaan voor de eerste avond op de boot. In tussentijd schrijft Pieter ons afscheidswoord in het gastenboek. Ik zeg wel eerst, dat hij er alle dingen in mag zetten, maar over dat fameuze ontbijt mag hij van mij geen woord schrijven. Alleen maar jam met Duits brood bij een ontbijt, typisch Zuid- Amerikaans. We gaan ons inschepen, nadat we eerst afscheid hebben genomen van Sonia, Werner en nog een Zwitser die Sonia helpt. We lopen samen met de Engelsen richting boot, en komen op weg naar de haven langs restaurant Costa Nera. We zien dat er licht brandt, dus kijken we of we Elsa nog zien. We zien haar, en zij ziet ons ook en doet snel de deur van het restaurant voor ons open. We vertellen haar dat we gisteren al wilden komen eten, en dat we nu afscheid kwamen nemen van haar want de boot vertrekt vannacht. We nemen afscheid en vinden het toch wel jammer dat we hier niet hebben kunnen eten en praten. We wachten af in het lokaal van NAVIMAG. Na drie kwartier checken we eindelijk in, en lopen we naar de boot toe. We zijn met 14 Europeanen en enkele Chileense families. Het is een groot vrachtschip, met aan de achterzijde van de boot een grote laadklep. Via die laadklep moeten we het ruim van het vrachtschip inlopen en moeten we op de vrachtwagenlift gaan staan, waarna we naar boven worden getransporteerd. Als we naar boven gaan, denk ik bij mezelf of ze die achterklep goed af zullen sluiten, denk maar aan de ramp met de veerboot in Zeebrugge. We moeten weer wachten totdat iedereen op de lift staat, die ons naar het bovendek van het schip zal brengen. We moeten dan nog twee trappen omhoog, naar de eetzaal, waarna eerst de Chileense families in coupes worden gedropt. Daarna moeten wij, 13 man en 1 vrouw sterk, maar liefst 4 trappen af waarna we ver onder in het ruim onze eigen kooi uit mogen zoeken. We kiezen snel twee kooien in de hoek, waarna we onze slaapzak alvast over het matras in de kooi uitrollen. Hierna snellen we ons naar de eetzaal, en namen we onze proviand mee om die in de eetzaal lekker te gaan verorberen. De drie Engelsen zitten al smakelijk te eten en wij zullen hun voorbeeld maar snel volgen. We eten Chileense broodjes, met Argentijnse mosterd op de Chileense salami onder het genot van een lekker glaasje rode wijn. We kaarten dan nog wat met Arend, en kruipen daarna in de kooi om lekker wat te gaan slapen. Van slapen komt echter niet veel, want de vrachtwagens en de opleggers worden de hele avond het schip in geloodst en vastgezet. Dat dit met een hoop herrie gepaard gaat mag wel duidelijk zijn. Ook hebben we een ongelukkige slaapplaats gekozen, want we zitten continu op de tocht door de luchtinlaat die vlak boven ons hangt, en voor de verversing van de lucht in het ruim moet zorgen. Dus onze eerste nacht in een kooi, met herrie en tocht omgeven, is ons beide slecht bevallen, vooral door de hoeveelheid slaap waarvan we hebben kunnen genieten. Maar ons kennende, gaan wij hiertegen wel de nodige maatregelen nemen.

DINSDAG 8 OKTOBER 1996

Als we 's morgens geradbraakt opstaan, is de boot al vertrokken. We schrikken van het prachtige uitzicht, als we ons op het bovendek bevinden, van al die bergen met hun witte toppen en de gestaag naar beneden stromende riviertjes. Snel werken we ons ontbijt naar binnen om op de voorplecht van het schip van het mooie uitzicht te genieten. Het ontbijt bestond uit 4 sneetjes brood, een geklutst ei, koffie en havermoutpap. Als we op de voorplecht van het schip aankomen, merken we dat er een flinke wind staat, en het is er bovenal erg fris. De temperatuurmeter, die bij de stuurhut hangt, geeft een temperatuur aan van 60 Celsius, maar met die wind voelt het echter steenkoud aan en begint het licht te regenen. Pieter is op het bovenste dek aan het schaken met een Engelsman, en behalve het nadeel van de zwarte stukken, moet Pieter ook tegen de gure wind opboksen, die hij pal tegen heeft. Arend en ik kruipen snel de eetzaal in, op zoek naar wat warmte. We hebben snel een goed plekje gevonden, waar we het lekker warm hebben en tevens alles buiten goed kunnen overzien. Daarna krijgen we onze lunch (soep, aardappelpuree, hamburger, sardientje met ui en tomaat, een vruchtensap en als toetje een oranje gelatinepuddinkje). We moeten op de vastgestelde tijden in de eetzaal aanwezig zijn, want anders loop je een maaltijd mis. We gaan nu weer naar het voordek, het is inmiddels weer droog geworden en kijken naar het mooie landschap wat onder onze ogen voorbij glijdt. Het waait nog steeds flink, maar het schip maakt gelukkig nog geen grote golfslagen al blijft het nog erg koud. De muts die we in Punta Arenas hebben gekocht, werpt nu zijn vruchten wel af. Zo brengen we de tijd op de boot door, met genieten van het mooie, later toch wel eentonige, landschap, wat dobbelen en kaarten en af en toe wordt er een video gedraaid. Nu hebben de matrozen op het schip een videofilm aangezet, the Fugitive met Jeroen Krabbe die ik echter al gezien heb. Maar dit is wel een mooie gelegenheid om een tukje te doen in de kooi en de verloren slaap weer in te kunnen halen. `s Avonds hebben we weer warm eten (soep, bloedworst, erwten en wortelen, stamp, een vruchtensap met pudding), waarna we weer naar het dek gaan en we ook in de stuurhut mogen gaan staan. Het is er goed toeven, want de kou is hier weg en de felle zon spiegelt af en toe nog hinderlijk door de ruiten van de brug. Mijn Polaroid zonnebril bewijst me nu echter een goede dienst, want het verschil met of zonder bril is enorm. We komen onderweg maar een enkel schip tegen, en het blijft licht regenen en ook de koude temperatuur handhaaft zich. We blijven maar in de eetzaal waar we de zon en de wolken zien spelen met het koude water, terwijl het langs glijdende berglandschap steeds kleiner begint te worden. We doen weer wat spelletjes met ons drietjes, praten wat en maken een pak wijn uit Mendoza, Argentinie soldaat. Pieter gaat vast naar bed, want zijn keel speelt de hele dag al licht op. Zou het dan toch komen door die zware schaakpartij van vanmiddag?. Hierna wordt een videofilm van Batman opgezet, met Jack Nicholson in de hoofdrol. Arend en ik kijken en proberen tegelijkertijd de Spaanse ondertitels te begrijpen, want het Engels wat gesproken wordt is bijna niet te verstaan en staat bovendien veel te zacht. Goede film, met veel special effects en we gaan na afloop van de film weer pitten. Ik neem net als gisteren, nog een pilletje tegen de zeeziekte en doe mijn oordopjes in. Ik val snel in slaap, doch om 4.00 uur wordt iedereen wakker doordat het schip zijn ankers neerlaat en zo de Chileense families die zich aan boord bevinden te ontschepen. Vermoedelijk hebben ze de mensen afgezet bij het plaatsje Puerto Eden, zo heet onze boot ook. Slapen gaat daarna wel weer, want we hebben de luchtstroom van de luchtinlaat met behulp van wat ijzerdraad en een plastiek zak van richting veranderd, en de frisse lucht wordt nu in de richting van de kooien van de Engelsen geblazen. Ik ben toch wel benieuwd, wanneer ze erachter komen waar die plotselinge tocht vandaan komt.

WOENSDAG 9 OKTOBER 1996

We staan op en nemen een ontbijt om 8.30 uur. We krijgen vandaag 4 sneetjes witbrood met boterhamworst, havermoutpap en koffie. Ik wil 6 sneetjes pakken, maar wordt door het personeel echter teruggefloten. We snellen ons na het ontbijt weer naar het bovendek, en in tegenstelling tot gisteren, is het nu prachtig weer. Het is op het bovendek bijna windstil en de zon doet ook goed zijn best. Het is echt genieten. Pieter en ik spelen een potje schaak, waar nu onze medepassagiers ons schaakspel aanschouwen. Ik win het potje, maar Pieter gaat steeds beter spelen, maar heeft echter ook steeds meer bedenktijd nodig. Het blijft de hele dag stralend weer, en ik kom alleen in de eetzaal als ik er zijn moet, om zodoende volop te kunnen profiteren van het weer. Dan spelen Arend en ik wat kaart en dobbelen we wat, terwijl Pieter in zijn dikke boek zit te lezen. Ik pak hierna mijn dagboek en zit het eerste gedeelte te schrijven op het middendek, naast de stuurmanshut annex brug. Alles wordt nu nagekeken op het schip, de reddingsvesten en kisten worden nagekeken en gelucht, de deuren, sloten en kettingen worden geolied. Het is nu weer 12 uur, dus tijd voor de lunch. De lunch bestaat vandaag uit soep, vis, rijst, twee eitjes met sla en tomaat, 2 sneetjes brood, vruchtensap en een banaan als toetje. Na de lunch begeven we ons weer naar het bovendek en zien we dat de boot nu het ruime sop kiest. We gaan nu door de Golf van Pensoa naar de Stille Oceaan toe, zodat het nu al flink begint te schommelen en het weer wat harder begint te waaien. Men doet de reddingsvesten snel weer in de kisten en we varen nu van Chili af, en de besneeuwde toppen van de Andes worden steeds kleiner en de deining van onze boot op de golven echter steeds groter. Nu is het tijd voor een klein dutje op de boot, waarbij ik op een beschut plekje op het bovendek kruip en Pieter in de verte alweer een tukje zie doen. De twee Duitsers met de motor liggen de hele dag te rusten op het voordek, nabij de plaats van de ankers. Ik trouwens ooooooooooookkkkkkkkkkkkk. Om half vier wint de bewolking het echter van het warme zonnetje en wordt het nu opeens wat kouder en begint het wat steviger te waaien. We gaan naar de eetzaal, waar altijd een aangename temperatuur heerst. We spelen wat spelletjes, en er staat een videoband op met clips van Elton John en Eric Clapton. We krijgen hierna diner (soep, tagliatella met vlees en kaassaus, en vruchtensap met een toetje), maar het is daarna toch echt te koud om weer naar buiten te gaan. Het schip deint al flink, zodat het moeilijk is om met je volle dienblad met eten je eetplekje op te zoeken. De kok vraagt of ik al zeeziek ben, nee zeg ik, want we nemen hiervoor elke avond een pilletje van de drogisterij uit Punta Arenas. Daarna wordt een video opgezet van 4 meisjes die in de gevangenis belanden in Turkije. Dan loopt het enige stelletje onder ons, de eetzaal uit. Ik ga naar de kooi, en pak er enkele sigaartjes uit om deze uit te delen aan de kok en zijn hulpje. Ze mogen hem echter niet opsteken, omdat dat teveel rook zou geven. Doordat het stelletje weg is, wordt er nu snel een seksfilm opgezet, maar er is sprake van Chileense censuur op deze Italiaanse film. Want telkens als er wat moois gebeurt, wordt dat eruit geknipt en wordt de film gewoon vervolgd. We maken daarna samen met Arend weer een pak wijn en koekjes soldaat, terwijl we naar de "spannende" film blijven kijken. Hierna neem ik een douche onderin het schip, waar ik goed warm water had en zo mijn kooi indook om er eens lekker te pitten.

DONDERDAG 10 OKTOBER 1996

Het is weer stralend weer, en omdat het nu al twee dagen mooi weer is, zijn we om 19.45 uur al in Puerto Montt zegt de kapitein van het schip. Gelukkig, want door de deining van het schip op volle zee heb ik weer slecht geslapen in mijn kooi die nacht. Dit komt doordat mijn kooi aan beide zijden open is, zodat je geen ruggelingse steun hebt om de deining wat op te kunnen vangen. Dus de volgende keer nemen we een kooi, met een zijwand en zonder airco. We gaan dan weer naar de eetzaal om weer eens lekker te ontbijten. Eens kijken wat de pot nu zal scheppen op deze morgen. Ik krijg bij het ontbijt nu wel 2 dubbele sneetjes geroosterd brood met ham van de kok, terwijl de meesten maar 1 dubbel sneetje krijgen. De sigaartjes van gisteravond hebben dus hun doel niet gemist. En verder krijgen we ook nog havermoutpap en koffie. Hierna hebben we de hele ochtend op het dek doorgebracht, waar ik 2 uur slaap heb ingehaald op een lekker plaatsje in de luwte op het bovendek. Verder weer het gebruikelijke ritueel van het genieten van het voorbij glijdende landschap, een spelletje kaart of schaak, het bijhouden van dit dagboek en het praten met de medereizigers. Het middageten was ook goed, we kregen 2 sneetjes brood, soep, een kotelet met aardappelen, witte kool waar ik zelf azijn bij heb gedaan, jus en een citroenpuddinkje toe. Daarna weer naar het bovendek, waar het prachtige weer voortduurt, en we nu weer door de kanalen varen waardoor de deining van het schip bijna nihil is en kunnen we aan beide zijden van de boot de eilanden bekijken. Er is zelfs een bosbrand, misschien wel ontstoken om zo grond te winnen voor het verbouwen van de diverse landbouwgewassen. We komen verder nog wel enkele kleine bootjes tegen, maar tot op heden zijn we slechts 2 grote schepen tegengekomen. Arend en ik besluiten om de kok op te zoeken, en te vragen of we de machinekamer nog mogen zien. Gisteren was er wel een rondleiding om 17.00 uur in de middag maar die waren we door het mooie weer natuurlijk glad vergeten. We kunnen de kok echter niet vinden, en besluiten om op goed geluk richting machinekamer te lopen en we zien wel wat er van komt. Na een kwartiertje rondhangen, duikt er een medereiziger van ons op en heeft het hoofd van de machinekamer op sleeptouw. We vermoeden al dat hij een rondleiding ging geven, en we vroegen of we ook even mee mochten. Ja, het was goed en zo krijgen we van de man een kleine rondleiding door het hart van het schip, die een klein uurtje duurde. Ook kregen we nog uitleg in het Spaans, met af en toe een beetje Engels ertussen. Het schip blijkt alleen een uur voor aankomst en tot een uur na vertrek op dieselolie te varen. En de rest van de trip vaart het schip op de afvalresten van een ELF olieraffinaderij. Zoiets als vloeibare bitumen, dus het is echte troep die we nu opstoken en ons milieu zo bederven, terwijl wij het proberen te sparen. Maar vaart zo'n maatschappij alleen op dieselolie, dan zou de vervoersprijs zo stijgen, dat zowel de beroepschauffeurs als de toeristen wegblijven. Ze gebruiken hier 20000 liter per dag voor de motoren en de generatoren. De motoren zorgen voor de voortgang van de boot door middel van voortstuwing, en de generatoren verzorgen de elektriciteit voor het gehele schip. Hierna gaan we weer naar het middendek, waar we de thermometers zien hangen aan beide zijden van de stuurhut. De ene zijde van de stuurhut heeft volop zon en een zwakke wind, waar dan een temperatuur heerst van 320 Celsius in de zon, en aan de andere zijde geeft het kwik slechts 110 Celsius aan in de schaduw. Het is een aangenaam weertje, maar ik moet echter mijn kooi in om mijn rugzak maar weer eens in te pakken, waarna we dan volgens plan kunnen gaan eten en daarna afmeren in Puerto Montt. En dan vervolgens op zoek kunnen naar een pension en de volgende dag eens te kijken wat het reisbureau Travellers voor ons heeft uitgezocht naar aanleiding van onze fax vanuit Puerto Natales. Hierna gaan we eten. We krijgen vanavond soep, een met vlees en kaas gevulde komkommer, rijst, jus d'orange en pudding. We varen volgens planning om 19.45 uur de haven van Puerto Montt binnen. Dan komt de domper, om 22.00 uur komen we pas aan de vaste wal want het getijde heeft ervoor gezorgd dat het schip nu niet kan binnenlopen. We blijven vanavond dan maar op het schip slapen en nemen we om 23.00 uur afscheid van Arend. Hij is van plan om vanavond nog de bus te pakken naar Santiago de Chili. Hij kan echter pas een half uurtje later aan land. Ons schip wordt nu met behulp van twee loodsbootjes achterste voren op de kade aangemeerd en verankerd. Het verankeren gebeurt m.b.v. enkele machines en dat deze touwen ook echt op spanning staan. Een touw wordt vastgemaakt en verankerd, waarna een tweede touw aan de andere zijde van de boot ook wordt vastgemaakt, en dan aangetrokken om zo het schip goed te kunnen verankeren. Het mogen duidelijk zijn dat het touw onder het spannen af en toe enkele flinke knoepen liet horen. We gaan nog even naar de eetzaal en duiken daarna snel onze kooi weer in om maar weer eens rustig een uiltje te kunnen knappen.

VRIJDAG 11 OKTOBER 1996

Om 7.30 uur komt de kok ons wekken, en gaan we voor het laatst op het schip ontbijten. We krijgen nu 4 sneetjes geroosterd brood met jam, en koffie. Hierna nemen we afscheid van de bemanning en de rest van de overgebleven medereizigers en gaan op zoek naar het reisbureau Travellers. Die blijken echter verhuisd te zijn en we besluiten eerst op zoek te gaan naar een kamer. We lopen eerst door de busterminal om even wat prijzen te bekijken voor het vervolg van onze reis. Daarna lopen we verder langs een parkeerplaats en stoppen we even om te bekijken wat ons handboek hier voor ons in petto heeft. Een oude Renault stopt, en de man stapt uit en vertelt dat hij nog enkele kamers vrij heeft voor ons. We kunnen onze bagage achter in de auto kwijt waarna hij ons afzet bij zijn pension. Hij vertelt tevens dat hij de hele dag voorzien is van warm water. Als we binnenkomen, zien we dat het allemaal wel erg schots en scheef is, en de vloer loopt ook nog flink af. We horen van de man dat er nog een Hollander in het pension zit, en we moeten meteen aan die onfortuinlijke Arend denken. We leggen onze rugzakken op de kamer, en lopen weer naar buiten. Als we aanlopen komt Arend naar buiten vliegen. Hij vertelt ons dat hij op dat late tijdstip geen bus meer heeft kunnen krijgen en heeft daarom noodgedwongen de nacht bij dit pension moeten doorbrengen. We bellen op naar Travellers en ze blijken verhuisd te zijn, een stukje verderop in dezelfde straat. We moeten dus weer terug in de richting van NAVIMAG, en dat is nog een heel eind. We besluiten dat we nu een collectieve taxi pakken, en kunnen vlak bij het reisbureau uitstappen. We lopen wat verder dan het reisbureau en komen bij een klein haventje. We zien dat de politie sommige mensen uit kleine bootjes haalt en hen ter plekke arresteert. Pieter loopt dan nog even door naar de vismarkt, waarna we weer terug lopen om de benodigde informatie voor ons verdere verblijf in Chili bij het reisbureau op te halen. We stappen bij Travellers binnen en vertellen de directeur dat we hun een paar dagen terug een fax hadden gestuurd vanuit Puerto Natales. Hij liet ons een zwarte brief zien, waarop verder niets te lezen viel. Gelukkig had ik het origineel bij me, waar ik de punten van het kaarten op bijhield, zodat de man alsnog kon lezen wat we van plan waren. Hij adviseerde ons om niet hier te blijven, omdat we nu genoeg gletsjers, meren en bergen hadden gezien, maar raadde ons aan om naar San Pedro de Atacama te reizen. We kunnen wel op eigen gelegenheid de vulkanen in de nabijheid gaan bekijken. Dit doen we dan, en gaan eerst met een busdienst naar Puerto Varos en vandaar langs het meer van Llangquihue naar Ensalada. Net voor Ensalada laten we de bus stoppen, om het kleine National Park Rosario te bezoeken. We gaan het park te voet verkennen, en we hebben alleen nog een T-shirt aan want het klimaat is al een stuk beter dan een week geleden. We komen eerst bij het grote meer aan, waar we de hele tijd langs zijn gereden en ons nu aan de kant nestelen en nuttigen onze broodjes met ham en kaas aan de oever van het meer. Het strand bestaat alleen maar uit stenen en steentjes. We klimmen weer omhoog, en kruipen over het gaas heen. We lopen nu het park binnen, en in het wachterhuisje zit niemand, zodat we nu gratis het park binnen mogen. We lopen op ons gemak verder en gaan in de richting van Lago Verde, hetgeen het groene meer betekend. Het meer dankt zijn kleur aan de microalgen die zich met miljarden in het water bevinden. Het groene meer bevindt zich in een inham van het grote meer, waar het niet weg kan en het water aan het einde van deze inham dus nooit ververst wordt. Hierdoor kunnen de algen zich goed handhaven en zich blijven vermeerderen. We lopen hierna een van de wandelroutes af en lopen daarbij over smalle paadjes, waarbij we het kapmes van de Engelsman op de boot node missen, en over de nodige omgevallen bomen moeten klimmen. We zien af en toe een inham van het meer, waar echter de gewone blauwe kleur van het water overheerst, waarna het wandelpad weer omhoog voert en het lopen iets moeilijker wordt. Dit komt doordat we dan over de losliggende lavastenen lopen, die de vulkaan Osorno en zijn twee consorten 150 jaar geleden hebben uitgespuwd We zien de 3 vulkanen met hun besneeuwde toppen nu goed, omdat de weinige bewolking die er was, ook nu verdwenen is. Het is dan ook stralend weer en er is nu in de verste verte geen wolkje meer te zien. We lopen nog een tijdje door en komen tenslotte weer terug op ons vertrekpunt in de buurt van Lago Verde. Hierna lopen we verder het park in, doch de bezienswaardigheden liggen echter te ver weg om deze te voet te kunnen bezichtigen. We keren dus om en lopen naar de uitgang van het park toe. Pieter zet onderweg diverse planten op de foto en we lopen weer terug naar hotel Ensenada waar we vanmorgen zijn gedropt. Meteen komt er een collectieve taxi aanrijden zodat we op tijd in Puerto Varez aankomen. Hier is dan net de optocht van de plaatselijke basisscholen aan de gang, die ze houden omdat hun scholen dit jaar hun 80-jarige bestaan vieren. Alle klassen doen er aan mee en beelden verschillende thema's uit. Pieter is in tussentijd naar het station van Puerto Varez, om de trein richting Santiago de Chili te boeken. De verschillende thema's die worden uitgebeeld zijn o.a. : een spel kaarten, het alfabet, heksen, punk, reggae, Mickey Mouse, de dood enz. Pieter komt terug van het station en vertelt dat de trein naar Temuco pas op dinsdag zal vertrekken. We besluiten daarom ter plekke dat we vanavond maar de nachtbus naar Santiago te zullen nemen. We gaan in Puerto Montt boeken, en gaan naar het busstation. We kopen daar twee tickets van Chileense $5500,00 per persoon en de bus zal vanavond om 21.45 uur vertrekken. We zijn in Puerto Montt teruggekomen per collectieve taxibus en onderzeg zien we de bomenkap die het landschap zo aantast omdat er geen bomen worden herplant op dezelfde plek of elders. En meteen bij de terugkomst gaan we douchen in ons pension waar we de mensen aldaar mededelen dat we die nacht niet bleven slapen maar vanavond al naar Puerto Montt vertrekken. We moeten toch bijna het volle pond betalen, maar zo gaat onze reis tenminste weer zonder vertraging verder. We douchen en het water is ijskoud. De belofte van de pensionhouder met betrekking tot het warme water, kunnen we dus wel met een grote korrel zout nemen. De hellende vloer heeft ook gevolgen voor het bad. Het bad waarin Pieter zich douchte, ligt ook schuin en daardoor ligt de afvoer van het bad op het hoogste punt, en blijft het water lekker in het bad staan, ook al is de stop eruit. Ik zie dit en besluit maar de andere badkamer te nemen. Het water is ook ijskoud en ik zie dat ze de gasfles bij de geiser ook dicht hebben gedraaid. We nemen afscheid en brengen eerst onze bagage naar het depot. We stallen onze bagage voor een uur en zijn maar liefst Ch. $1000 de man kwijt, en moet ze onze paspoorten ook hebben om de nummers op te kunnen schrijven. Hierna gaan we op zoek naar een restaurant waar we snel en goedkoop wat kunnen eten. Het valt niet mee, als je haast hebt en we kwamen bij een klein Turks restaurantje waar we kip en friet met salade hebben besteld met een flinke fles bier. Als de ober onze borden komt brengen, zien we een lekker kipje liggen met daarbij vierdubbel gebakken friet. We lopen hierna weer naar het bagagedepot toe want onze bus staat op het punt van vertrekken. We komen bij het bagagedepot aan en pakken onze briefjes om zo onze bagage weer terug te krijgen. Pieter vraagt dan terloops aan het vrouwtje of ze de paspoorten weer moet zien, waarna we echt een flinke tijd de slappe lach hebben want de reactie van de vrouw bleef niet uit. We leggen de rugzakken in de bus en om 21.30 uur vertrekken we richting Santiago. Om 23.00 uur stoppen we in een grote stad en koop ik snel twee blikjes Pepsi Max. We drinken het leeg en direct daarna komt de ober in de bus ons ook een flesje drinken brengen. Pieter heeft flink last van zijn keel, en moet van tijd tot tijd erg hoesten. Daarna gaan we zo goed als kwaad het kan, proberen te slapen op die luxe Pullman zetels. Nou ja, luxe, ik kon mijn kont nog niet eens keren.

ZATERDAG 12 OKTOBER 1996

We komen half verlamd aan in Santiago de Chili, na een reis van een dikke veertien uur per bus. We kijken in de busterminal hoe de prijzen hier liggen, als we verder zullen trekken richting Calama, naar het noorden van Chili. Hierna kopen we een metrokaart die we voor een bepaald bedrag kunnen gebruiken. Dit is extra handig, omdat de metro hier een tarievenstelsel hanteert afhankelijk van het tijdstip van de dag waarop men in de metro stapt. In de spits is er dus een hoger tarief dan in de daluren. Met de metro stappen we dan op een metrostation uit, wat in de nabijheid van residencial Loreley moet liggen. De afstand vanaf het station naar het hotel is wel ver, en het ligt in een toch wel linke buurt. Maar gelukkig is het residencial dicht, en dat zal het blijven ook. We gaan op zoek naar iets anders, en halen weer ons handboek tevoorschijn. We zoeken nu naar een hotel dat wat dichter bij het centrum ligt, en tevens in de directe nabijheid van een metrostation. We komen uit bij Residencial Mercy waar we Ch. $ 9900,00 moeten betalen voor een twee persoonskamer. Als we ons genesteld hebben in onze kamer, trekken we weer met de metro de stad in. We merken dat het vandaag zondag is, in plaats van zaterdag, want vele zaken zijn gesloten, en andere zaken zijn speciaal voor deze twee zondagen weer open. Men viert hier op 12 oktober de ontdekking van Amerika, maar of die Indianen die nu nog leven, daar blij mee zullen zijn is maar de vraag! We zijn bij de verschillende gebouwen en pleinen wezen kijken, het is bijna overal druk. Maar van smog, zoals in Bangkok, is echter geen sprake. Al kan ik met het wel voorstellen dat als het een week windstil blijft in dit dal, dan zal de situatie er wel anders uit komen te zien. We gaan dan maar eens genieten van een welverdiend bad, en duiken dan weer het centrum in om er de plaatselijke visspecialiteit te proeven. Wel hebben we in de middag onze overbodige ballast uit onze rugzakken gehaald, zoals o.a. vieze (onder)broeken, natte handdoeken, sokken, regenpak, vuilniszakken, speelkaarten, bootsschoenen enz. We deden al die overbodige spullen in een vuilniszak en zijn daarmee het hotel uitgelopen. We hadden al aan de vrouw gevraagd waar we onze spullen konden wassen, maar ze kon ons niet helpen. Ze dacht zeker dat het maar een beetje was. En als wij dan met de propvolle vuilniszak naar buiten gaan, wil ze ons toch aan een wasserette helpen. Maar dan besluit ze toch maar om te doen of ze het niet weet, en wij deden net of we het niet begrepen en gingen weer de straat op. Bij een van de metrostations hebben we de zak aan een zwerver gegeven die wat lag te doezelen en hij keek erg verrast in de vuilniszak, die ik had aangewezen en maakte hem duidelijk dat hij echt voor hem bestemd was. Hij sliep nog half, en ik wees eerst de zak aan en daarna hem. De bedoeling was hem gelukkig al snel duidelijk. We vervolgen onze weg en komen terecht op een groot plein. Op de meeste pleinen in de hoofdstad, wordt ook veel mime gespeeld, spreekt men politieke preken uit en wordt er op muziek gespeeld. Twee jongetjes met trommels op hun rug, moeten van hun moeder telkens op een andere plek van het plein telkens wat geroffel met een dansje voortbrengen, waarna ze met de pet rond gaan om zo wat geld te kunnen verdienen. Na het schouwspel op het plein een tijdje te hebben gadegeslagen trekken we weer verder de stad in met de metro. Op een ander plein zien we dan mensen die door sterrenkijkers naar Jupiter en zijn manen kunnen kijken. Er staan ook groepen mannen te zingen, begeleidt door enkele gitaarspelers, en iedereen zingt mee of klapt in zijn handen. De meeste restaurants zijn op deze feestdag gesloten, dus gaan we vandaag maar eens bij pizzeria Marco Polo eten. Hierna kunnen we nog net de laatste metro terugnemen en kunnen gaan pitten onder het genot van een open raam.


 
Favorite Links
 
.

Vervolg verslag Argentinie, Bolivia en Chili, september/oktober 1996
Vervolg reisverslag Ton van Brakel en Pieter Pelders

.

Verslag Moskou-Peking-Hongkong, september/oktober 1997
Reisverslag van Ton van Brakel en Pieter Pelders

.

Reisverslag Argentinie en Chili, mei 1998
Reisverslag van Ton en Regine van Brakel

This page has been visited times.